.:رویال آی تی:.

مبانی نظری شخصیت (پیشینه پژوهشی) فصل دوم پایان نامه

 تعریف شخصیت

شخصیت حوزه بسیار گسترده ای است  که دارای ابعاد و جنبه های گوناگونی می باشد.

– شخصیت یک مفهوم انتزاعی است؛ یعنی چیزی شبیه انرژی در فیزیک، که قابل مشاهده نیست؛ بلکه از طریق ترکیبِ رفتار^[۱]، افکار^[۲]، انگیزش^[۳]، هیجان^[۴] و… استنباط می شود(شولتز،۱۹۸۶؛ ترجمه سید محمدی،۱۳۸۶).

– هیلگارد شخصیت را “الگوهای رفتار و شیوه های تفکر که نحوه سازگاری شخص را با محیط تعیین می کند”، تعریف کرده است؛ در حالی که برخی دیگر شخصیت را به ویژگی های “پایدار فرد” نسبت داده و آن را به صورت مجموعه ویژگی هایی که با صفت ثبات و پایداری داشتن، مشخص هستند و باعث پیش بینی رفتار فرد می شوند، تعریف می کنند(اتکینسون و همکاران،۱۹۸۳، ترجمه براهنی و همکاران،۱۳۹۲).

– شخصیت به همه خصلت ها و ویژگی هایی اطلاق می شود که معرف رفتار یک شخص است، از جمله اندیشه، احساسات، ادراک شخص از خود، وجهه نظرها، طرز تفکر و بسیاری از عادات را می توان  نام برد. اصطلاح ویژگی شخصیتی به جنبه خاصی از کل شخصیت آدمی اطلاق می شود(گلدبرگ^[۵]،۱۹۹۳).

– سالواتوره^[۶](۱۹۸۶)، شخصیت را مجموعه ای از ویژگی ها و تمایلات نسبتا پایدار می داند که مشترکات و تفاوت ها در رفتار روانی افراد را که دارای استمرار زمانی است، مشخص می سازد(ترجمه علی حقیقی،۱۳۹۵).

– مقصود از شخصیت یک مفهوم پویا می باشد که بیانگر رشد و تکامل کل سیستم و یکی از عوامل مؤثر در ایجاد تفاوت های فردی است(خورسندی و همکاران،۱۳۹۶).

– بنا به تعریف آلپورت، شخصیت مجموعه منظم، متکامل و نسبتاً ثابت خصایص و رفتار های بدنی، عقلی و اجتماعی فرد است که او را از دیگران متمایز می سازد و موجب سازگاری او با محیط می شود(اسمیت و همکاران،۲۰۰۶).

فهرست

مبانی نظری شخصیت

تعریف شخصیت

ماهیت شخصیت

شخصیت از دیدگاه روانشناسی

نظریه های روانکاوانه شخصیت

نظریه ویژگی های شخصیت

نظریه گوردون آلپورت

نظریه ۱۶ عاملی شخصیت ریموند کاتل

نظریه سه بعد شخصیت آیزنک

نظریه پنج عامل شخصیت

پیشینه پژوهش

پیشینه تحقیقات خارج از کشور

پیشینه تحقیقات در داخل کشور

منابع