.:رویال آی تی:.

مقدمه :

انتخاب موضوع جاوااسكريپت،به معني ورودبه دنياي طراحي و برنامه نويسي صفحات وب است. وب جهاني كه در ابتدا تنها بعنوان مخزني از اطلاعات مختلف كه درقالب صفحاتي ساكن تنظيم شده بودند در نظر گرفته ميشد. با رشد سريع خود توانست به يكي ازمهمترين وسايل آموزشي ،ارتباطي ،تجاري و تفريحي تبديل شود. به موازات رشد سريع اين رسانه، ابزارهاوروشهاي توسعه آن نيز رشد كرده و متحول شده است .                  

گـر چه جـاوااسكـريپت يك زبان برنامه نويسي است،اما فراگيري آن بسيار ساده است. برخلاف اكثر زبانهاي برنامه نويسي،براي آموختن اين زبان به دانش زيادي نياز نداريد.سادگي ودر عين حال تواناييهاي فوق العاده اين زبان آنرا به يك ابزار مشهور وپر طرفدار براي برنامه نويسي در صفحات وب تبديل كرده است . در واقع امروزه كمتر صفحه وبي را مي يابيد كه در آن از جاوااسكريپت استفاده نشده باشد.

 جاوااسكريپت چيست؟

وب جهاني (WWW)،درابتدا رسانه اي محسوب مي شد كه چيزي بيش از متن در خود داشت.

 نسخة اوليه HTMLحتي قابليت تعريف يك تصوير گرافيكي را نيزدرصفحه نداشت.سـايتهاي وب امروزي مي توانند شامل قابلـيتهاي  بسياري ازجمله تصاويرگرافيكي،صوت،انيميشن،ويديو وسايرمطالب چندرسانه اي باشند.زبانـهاي اسكـريپت نويسي وب، مانندجـاوااسكـريپت ، يكي ازساده ترين روشهاي ايجاد رابطة متقابل باكاربران وخلق جلوه هاي ديناميك محسوب ميشوند.

۱ـ۱)اصول اسكريپت نويسي درصفحات وب :

  اساساً انسانها براي انتقال دادن دستورات خود به كامپيوتر از زبانهايC,Basic وجاوا استفاده ميكنند.اگرشما باHTML آشنا باشيد بايدگفت حداقل يك زبان كـامپيوتري رامي شناسيد.به كمك دستورات زبانHTML مي توان با ساختار يك صفحه وب را تعريف كرد.مرورگر با اطـاعت از اين دستورات ظاهر صفحه رابراساس ساختار مورد نظر تنظيم مي نمايد.

 HTML يك زبان علامتگذاري ساده متن مي باشد،نمي تواند با كاربران رابطة متقابل ايجاد كندويا ازآنجايي  كه براساس شروط خاصي تصميماتي رااتخاذ كند. براي انجام اعمالي ازاين قبيل بايد از زبانهاي پيـچيده تري كمك گرفت. چنين زباني مي تواند يك زبان برنامه نويسي ويا يك زبان اسكريپت باشد.

اكثرزبانهاي برنامه نويسي پيچيده هستند.درمقابل، زبانهاي اسكريپتي معمولاً ازساختاربسيارساده تري برخوردار هستند.دراين زبانها ميتوان به كمك دستوراتي ساده،برخي ازعمليات موردنظررابانجام رساند.زبانهاي اسكريپتي

 نداشته مي شوند.چنين سندي ميتواند يك HTML تركيب شده ومجموعه آنها در يك سندHTML  وب با دستورات صفحه ديناميك وب ايجادكند.

اسكـريپتهاو برنامه ها:

دستورات جـاوااسكـريپت براي اجرا شدن به يك مرورگر وب (Web Browers) و يابه طور كلي به يك نرم افزار مفسر جاواسكريپت (JavaScript Interpreetr) نياز دارند. بعضي از زبانهاي برنامه نويسي بايد قبل از اجرا به كدهاي زبان ماشين ترجمه شده و يا اصطلاحاً كمپايل شوند .

در مقابل ، دستورات جاوااسكريپت در هنگام اجرا تفسير مي گردند. به عبارت ديگر مرورگر با خواندن هر يك از اين دستورات آنرا تفسير و اجرا مي نمايد.

زبانهايي كه تفسير مي شوند يك مزيت بزرگ دارند و آن اين است كه نوشتن و يا تغيير دادن دستـورات HTMLچنين زباني بسيارساده است .مثلاً تغيير يك برنامه جاوااسكريپت به سادگي تغيير دستورات دريك سند HTML مي باشد اين تغيرات به محض بار شدن مجدد سند در صفحه وب اعمال خواهند شد.

۳ـ۱)معرفي جـاوااسكـريپت:

جـاوااسكـريپت براي اولين باربه وسيله شركت نت اسكيپ توسعه يافته ودرمرورگرnetscapenavegator  به كار گرفته شد . اين زبان،اولين زبان اسكـريپتي در عرصه وب به شماررفته و همچنان پر استفاده ترين زبان اسكـريپتي ميباشد.

جاوااسكريپت در ابتداlivescript نام داشت ودرسال ۱۹۹۵درنسخه دوم netscapenavigator به كارگرفته شد سپس به جهت رابطه اي كه با جاوا برقرار نمود جـاوااسكـريپت نام گرفت.

۴ـ۱)قابليتهاي جـاوااسكـريپت:

۱٫افزودن پيغامهاي متحرك و متغير به نوار وضعيت (status bar ) مرورگر.

۲٫بررسي محتويات يك پرسشنامه و انجام عمليات لازم بر روي آن قبل از ارسال پرسشنامه به سوي سرويسگر .

۳٫نمايش پيغامهاي دلخواه بـراي كـاربرچه از داخل صفحه وب و چه ازطريق پنجره هاي هشـدار         (Alert windowse ) ساخت انيميشن و يا تصاويري كه در اثر حركت يا كليك كردن موس تغييرمي يابند.

۴٫تشخيص نوع مرورگر و نمايش دادن مطالب بر اساس آن.

۵٫تشخيص برنامه هاي اتصالي نصب شده و هشدار به كاربر در صورت نياز به يك برنامه اتصالي خاص.

موارد بالا تنها نمونه هاي اندكي از قابليتهائي هستند كه جاوااسكريپت مي تواند به يك صفحه وب بيفزايد.

با استفاده از اين زبان مي توان برنامه هاي كاملي را در يك صفحه وب خلق كرد . ما در اين تحقيق سعـي

 مي كنيم به آموزش اين زبان بپردازيم.

تفاوتهاي جـاوا و جـاوااسكـريپت:

اين دو زبان ذاتاً با يكديگر متفاوتند . مهمترين اين تفاوتها عبارتند از :

۱٫اپلتهاي جاوا براي اينكه بتوانند در يك مرورگر وب اجرا شوند ، بايد كمپايل شده و به فايلهايي با پسوند class تبديل شوند . در مقابل جـاوااسكـريپت از دستورات متني استفاده كرده و مي توانددر يك سند HTML نوشته شود.

۲٫اپلتهاي جـاوا معمولاً در يك پنجره يا يك قسمت جداگانه از صفحه اجرا مي شوند ولي دستورات جـاوااسكـريپت ميتواند بر روي هر قسمت از صفحه وب تأثيربگذارند.

۳٫در حالي كه جـاوااسكـريپت براي نوشتن برنامه هاي ساده، افزودن قابليتهاي ديناميك و ايجاد رابطه متقابل با كاربران بسيار مناسب است، به كمك جـاوا مي توان برنامه هايي كاملاِ پيچيده خلق كرد. براي مثال يك نسخه از پردازشگر متنcorels wordperfect  كه با استفاده از جـاوا نوشته شده در دسترس قرار دارد .

بايد گفت انجام چنين پروژه اي به كمك جـاوااسكـريپت كاملاً غير ممكن است .علاوه بر موارد مذكور،تفاوتهاي زيادديگري بين اين دوزبان وجود دارد .به هرحال نكته مهم اين است كه به خاطر داشته باشيد جـاوااسكـريپت و جاوا دو زبان كاملاً متفاوت هستند.هر دوي اين زبان درموارد خاصي مفيد هستند و حتي ميتوان از هر دوي آنها در يك صفحه وب استفاده كرد .

۶ـ۱)چگونه جـاوااسكـريپت در يك صفحه وب قرار ميگيرد ؟

همانطوركه ميدانيدypertext Markup LanguageHTML  زبان خلق صفحات وب ميباشندبراي يادآوري ليست زير را در نظـربگيريد.ايـن ليست يك سندHTML ساده با يك عبارت جاوااسكريپت رانشـان ميدهد:

اين سند ،از يك قسمت سر (Head) ، كه بيـن دستورات <head > …</head>  قرار گرفته،ويك قسمت بدنه (Body) ، كه بـه وسيله دستورات<body>…</body>  مشخص گرديده ،تشكيل شـده است. بـراي افـزودن دستورات جـاوااسكـريپت به يك صفحه ،بايد از دستور <script> بهره جست.

دستور<script> به مرورگرميفهماند كه ازاين قسمت سند،تاهنگامي كه به دستـور پاياني</script> برخورد كند،با دستورات جاوااسكريپت مواجه خواهد شد.در اكثر موارد،استفاده از عبارات جـاوااسكـريپتي در خارج از محدوده دستور <script>مجاز نميباشد

بويژگيlanguage كه دركناردستور<script>  واقع شده است توجه كنيد.ويژگي language= Javascript  به مرورگـر ميفهماند كه زبان اسكريپتي اين قسمت از سند،جـاوااسكـريپت مي باشد . به همـراه اين ويژگي، همچنين ميتوان شماره نسخه جـاوااسكـريپت را ذكر كند.

خلق يك اسكـريپت:

جاوااسكريپت يك زبان اسكريپت نويسي در صفحات وب است . دستورات جاوااسكريپت را ميتوان مسـتقيماً درداخـل سندHTML قرار دادواين اسكريپتهادرهمان هنگام كه صفحه وب در مرورگـر به نمـايش در ميآيد  اجرا خواهند شد .

چكيده ۵

۱جاوااسكريپت چيست؟   ۶  

۱ـ۱ اصول اسكريپت نويسي در صفحات وب  ۶

۲ـ۱ اسكريپتها و برنامه ها ۶

۳ـ۱ معرفي جاوااسكريپت ۷

۴ـ۱ قابليتهاي جاوااسكريپت ۷

۵ـ۱جاوااسكريپت در مقابل جاوا ۷                     

 ۶ـ۱چگونه جاوااسكريپت در صفحات وب قرار ميگيرد؟۸

۲خلق يك اسكريپت  ۸

۱ـ۲ابزار اسكريپت نويسي ۹

۲ـ۲آغاز خلق اسكريپت ۹

۳ بررسي قابليتهاي جاوااسكريپت ۹

۱ـ۳ زيباتر كردن صفحات وب به كمك جاوااسكريپت ۱۰

۱ـ۱ـ۳ استفاده از نوار وضعيت ۱۰

۲ـ۳كاربابرنامه هاي اتصالي ۱۰

۴ برنامه هاي جاوااسكريپت چگونه كار ميكنند ۱۱

۱ ـ۴ توابع درجاوااسكريپت ۱۱

۲ـ۴ اشياءدر جاوااسكريپت ۱۳

۱ـ۲ـ۴  جاوااسكريپت از سه نوع شيء پشتيباني مي كند۱۳

۳ـ۴كنترل حوادث ۱۳

۴ـ۴ مخفي كردن اسكريپتها از مرورگرهاي قديمي ۱۴

۵ استفاده از مقادير و ذخيره سازي آن ۱۵

۱ ـ ۵ انتخاب نام براي متغييرها ۱۵

۲ـ ۵ تعيين مقدار براي متغيير ها ۱۵

۱ـ۲ـ۵ انواع اساسي داده ها در جاوااسكريپت ۱۶

۳ـ ۵ انواع داده جاوااسكريپت۱۶

۶  آرايه ها و رشته ها ۱۶

۱ـ۶ خلق يك شيء String17

۷ بررسي و مقايسه متغييرها ۱۷

۱ـ۷  دستورIf17

۲ـ۷  دستورEles 18

۸  تكرار دستورات باكمك حلقه ها ۱۸

۱ـ ۸  حلقه هاي For18

۲ـ ۸  حلقه هاي While19

۳ـ ۸  حلقه هاي Dowhile 19

۹ اشياء درون ساخت مرورگر۱۹

۱ـ ۹  اشياء چيستند؟ ۱۹

۱ـ ۱ـ ۹خلق اشياء ۱۹

۲ـ ۹  خاصيتهاي اشياء و مقادير۲۰

۳ـ ۹  گـرد كردن اعداد ۲۰

۴ـ ۹  خلق اعداد تصادفي ۲۱

۵ ـ ۹ كـار با تاريخها ۲۱

۱۰  مدل شيئي سند (DOM)21

۱ـ ۱۰  درك مدل شيئي سند ۲۱

۲ـ ۱۰  دسترسي به تاريخچه مرورگـر ۲۲

۱۱ خلق اشياء اختصاصي ۲۳

۱ـ۱۱  استفاده از اشياء براي ساده كردن اسكريپتها ۲۳

۲ـ۱۱  اختصاصي كردن اشياء درون ساخت ۲۴

۱۲  پنجره ها و زير صفحه ها ۲۴

۱ـ ۱۲  كنترل پنجره ها با استفاده از اشياء ۲۴

۲ـ۱۲  ايجاد وقفه هاي زماني ۲۵

۳ـ ۱۲  استفاده از اشياء جاوا اسكريپت براي كار با زير صفحه ها ۲۵

۱۴ دريافت اطلاعات به كمك پرسشنامه ها ۲۶

۱ـ ۱۴ اصول طراحي پرسشنامه ها درHTML  ۲۶

۲ـ ۱۴  شيءfrom در جاوااسكريپت ۲۶

۳ـ ۱۴  وروديهاي متن ۲۶

۴ـ ۱۴  وروديهاي چند خطي متن ۲۶

۵ـ ۱۴  كـار با متن در پرسشنامه ها ۲۶

۶ـ۱۴  دكمه ها ۲۷

۷ـ ۱۴  مربعهاي گـزينش ۲۷

 ۸ ـ ۱۴  دكـمه هاي راديوئي ۲۷

۱۵  تصاوير گـرافيكي و انيميشن ۲۸

۱ـ ۱۵  استفاده از جاوااسكريپت براي كار با نقشه هاي تصويري ۲۸

۲ـ ۱۵  تصاوير ديناميك در جاوااسكريپت ۲۸

۱۶  اسكريپتهاي فرامرور گري ۲۹

۱ـ ۱۶  دريافت اطلاعات مرورگر ۲۹

۲ـ ۱۶  حل مشكل ناسازگاري مرورگرها ۲۹

۳ـ ۱۶  خلق يك صفحه چند منظوره ۲۹

۴ـ۱۶  هدايت كاربران به صفحات وب ۲۹

۵ـ۱۶  خلق يك صفحه چند منظوره ۲۹ 

۱۷  كـار با شيوه نامه ها ۳۰

۱ـ ۱۷  معرفيHTML ديناميك ۳۰

۲ـ ۱۷  شيوه و ظاهرصفحات ۳۱

۳ـ۱۷  تعريف و استفاده از شيوه هايCSS 31

۴ـ ۱۷  تنظيم مكـان متن ۳۱

۵ـ ۱۷  تغيير رنگ و تصاوير زمينه ۳۲

۶ـ ۱۷  كـار با فوتنهـا ۳۲

۷ـ ۱۷  كنترل شيوه ها بكمك جاوااسكريپت ۳۲

 ۱۸   استفاده از لايه ها براي خلق صفحات ديناميك ۳۳

۱ـ ۱۸  لايه ها چگونه كار ميكنند؟ ۳۳

۲ـ ۱۸  دو استاندارد براي خلق لايه ها ۳۳

۳ـ ۱۸  خلق لايه هاي CSS 34

۴ـ ۱۸  تعريف خواص لايه ها ۳۴

۱۹  استفاده از جاوااسكريپت براي توسعه يك سايت وب ۳۴

۱ـ ۱۹  خلق سند HTML   ۳۴

۲ـ ۱۹  استفاده از ليستهاي بازشونده براي تسهيل هدايت كاربران ۳۵

۳ـ ۱۹  خلق دستوراتHTML ،وايجاد ساختارداده اي ۳۵

۴ـ ۱۹  افزودن توضيحاتي در مورد پيوندها ۳۶

۵ـ ۱۹  استفاده از پيوندهاي گـرافيكي ۳۶

۲۰  نتيجه ۳۷

۲۱  خلاصه ۳۸

۲۲  فهرست منابع ۳۹