.:رویال آی تی:.

× دسته بندی ها

مبانی نظری سبک شناسی کشف الاسرار و زندگی نامه ابوالفضل رشید الدین میبدی

مبانی نظری سبک شناسی کشف الاسرار و زندگی نامه ابوالفضل رشید الدین میبدی

فهرست

زندگی نامه ابوالفضل رشید الدین میبدی و سبک شناسی  کشف الاسرار

زندگی نامه و سبک ابوالفضل رشید الدین میبدی

دوران زندگى

جایگاه ائمه اطهار درتفسیر میبدی

ارتباط میبدی با خواجه انصارى

تصوف و عرفان وى

مبانى اعتقادى رشيد الدين

واژگان سره و اصیل به کار رفته در این تفسیر

چگونگی تدوین

ابعاد گوناگون

جایگاه نقل

اسرائیلیات

مباحث کلامی

عرفان

نمادگرایی میبدی در کشف اسرار

نمادگرایی

بيان نمادين

نمادگرایی عناصر چهارگانه طبیعی

نماد آب در تفسیر کشف اسراروعده ابرار

نماد گرایی باد

نمادگرایی آتش

نمادگرایی خاک

منابع


زندگی نامه و سبک ابوالفضل رشید الدین میبدی

دوران زندگى

هرچندزمان تولد و وفات او را نمى‏توان از اين تفسير به دست آورد، ولى ديباچه و قسمتى از مندرجات آن گوياى اين است كه ميبدى در قرن ششم هجرى مى‏زيسته است و اين تفسير را از سال ۵۲۰ به بعد به رشته تحرير در آورده است. ايشان در ديباچه مى‏گويد: «وشرعت‏ بعون الله فى تحرير ما هممت فى اوائل سنة عشرين و خمسماة و ترجمت الكتاب بكشف الاسرار و عدة الابرار». (گروه علوم قرآنى مؤسسه امام، ۱۳۹۵)

درذيل آيه كريمه «واذ واعدنا موسى اربعين ليلة‏» نوشته است: «موسى از امت‏ خويش چهل روز بيرون شد، امت وى گوساله پرست‏ شدند و اينك امت محمد(ص) پانصد و اند سال گذشت تا مصطفى(ع) از ميان ايشان بيرون شده، و دين و شريعت او هر روزه تازه‏تر و مؤمنان بر راه راست و سنت او هر روز پاينده‏تر بنگر. پس از پانصد سال ركن دولت ‏شرع او عامر، عود ناضر، شاخ مثمر، شرف مستعلى، حكم مستولى‏».( رکنی، ۱۳۵۸: ۵۶)

درذيل آيه كريمه«…والربانيون والاحباربما استحفظوا من كتاب الله…» درنوبت ثالثه مى‏نويسد: لاجرم پانصد سال گذشت تا اين قرآن در زمين، ميان خلق است ‏با چندان خصمان دين كه در هر عصرى بودند، هرگزكس زهره آن را نداشت و قوت نيافت و راه نبرد به حرفى از آن بگردانيدن يا به وجهى تغيير و تبديل در آن آوردن‏». (دشتی، ۱۳۸۲: ۸۷)

در بيان رموز و اشارات «حم عسق‏» مى‏گويد: «هر حرفى از اين حروف، اشارت به علو مرتبت و كمال كرامت مصطفى است- صلوات‏الله و سلامه عليه- كه در خزائن غيب اوست كه جواهر دولت دارد، و در دست روزگار اوست كه حقوق جلالت دارد. پس از پانصد و اند سال، تباشير صبح روز دولت ‏شريعت او تابنده و شمع شمايل شرف سنت او فروزنده‏». (مرتضایی، ۱۳۸۹: ۶۵)

عبارات فوق به روشنى دلالت ‏بر آن دارد كه كتاب در قرن ششم تاليف شده است، ولى اين مطلب با زمان مطرح شده در موارد زير سازگار نيست.

درذيل آيه كريمه «و بالحق انزلناه و بالحق نزل‏» نوشته است: «موسى را معجزه‏اى دادم كه دست دشمنان به وى رسيد،مصطفى عربى(ص)را معجزه‏اى دادم كه دست هيچ دشمنى هرگز به وى نرسيد،ششصدواند سال گذشت تا هزاران دشمنان ازين زنديقان و خصمان دين كوشيدند تا در قرآن طعنى زنند و نقصى آرند نتوانستند، همه رفتند و قرآن  بى‏عيب و نقصان بماند، خود مى‏گويد جل جلاله و تقدست اسمائه: «و بالحق انزلناه و بالحق نزل‏».

در نسخه توپ قاپوسراى در ذيل آيه كريمه «و واعدنا موسى اربعين ليلة‏» چنين آمده است: «بنگر پس از هشتصد سال ركن دولت‏ شرع او عامر، عود ناضر…».  در خاتمه تفسير به آيه ۱۷۲ از همان سوره (بقره) به اضافه اين عبارت ختم مى‏شود: «تم الربع الاول من كتاب كشف الاسرار و عدة الابرار فى تفسير كلام الله الغفور القهار فى الثانى و العشرين من شهر ذى قعدة سنة ثلث و العشرين وثمانماة‏» (مسرت، ۱۳۸۹: ۴۴)

دررفع اين ناسازگارى مى‏توان گفت ‏با توجه به تعدد و هماهنگى عباراتى كه دلالت ‏بر تاليف كتاب در قرن ششم داشت، بايد سه عبارت ديگر را كه با يكديگر نيز ناسازگارند معلول اشتباه كاتبان و نسخه‏برداران دانست; به ويژه آن كه نسخه توپ قاپوسراى با عبارت صدر آن جمله تاريخ تاليف را پانصد و اندى مى‏داند ناسازگار است وعبارت سوم كه زمان تاليف را قرن نهم مى‏داند مى‏تواند زمان نسخه‏بردارى از كتاب ، پس از فوت ميبدى را مد نظر داشته باشد. ميبدى قبل از سنه ۷۱۹ ه . مى‏زيسته است. (انزابی نژاد، ۱۳۸۵: ۵۷)

جایگاه  ائمه اطهار در تفسیر میبدی 

یکی از جنبه های جالب و قابل توجه تفسیر میبدی، توجه وی به فضایل علی( ع) و یاد کرد اخبار و احادیث آن بزرگوار و فرزندان گرامیش می باشد. از جای جای این تفسیر اظهار علاقه و شیفتگی میبدی به مولی الموحدین را توان یافت، در ذیل آیه ۹۶ از سوره مریم، از پیامبر(ص) نقل می کند که فرمود:

” چون الله، تعالی، بنده ای را دوست دارد بجبرئیل خطاب کند که من فلان را دوست می دارم شما آه اهل آسمانید او را دوست دارید، اهل آسمان ها او را دوست دارند. آن که در زمین محبت وی دردل خلق افکند تا زمینیان اورا دوست دارندودربغض همچنین. براء عازب گفت که : پیغامبر(ص) علی( ع) را گفت:( یا علی قل اللهم اجعل لی عند عهدا و فی صدور المومنین ودا. فانزل الله تعالی هذه الایه) “.

آنگاه میبدی، پس از نقل این جریان، به عنوان شان نزول آیه می گوید:

«فما من مومن الا و یحب علیا».

بدینسان دوستی علی( ع)، و مهرورزی به آن حضرت را لازمه ایمان می داند و می گوید: آن که مومن است علی( ع) را دوست می دارد. خوشبختانه، مجموعه این قسمت های تفسیر در مقاله ای دراز دامن گردآمده و با مقدمه و توضیحاتی سودمند، در یادنامه علامه امینی، به چاپ رسیده است، که خوانندگان را بدان جا ارجاع می دهیم. اینک، یک حدیث از این مجموعه را که با عباراتی زیبا، ذیل آیه مباهله آمده است نقل می کنیم:

«مصطفی گفت: آتش آمده، بر هوا ایستاده، اگر ایشان مباهلت کردندی در همه روی زمین از ایشان یکی نماندی واصحاب مباهله پنج کس بودند: مصطفی وزهرا و مرتضی وحسن وحسین .آن ساعت که به صحرا شدند، رسول ایشان را با پناه خود گرفت و گلیم برایشان پوشانید و گفت:« اللهم ان هولاء اهلی»جبرئیل آمد و گفت:« یا محمد وانا من اهلکم ؟» چه باشد یا محمد اگر مرا بپذیری و در شماراهل بیت خویش آری ؟رسول گفت : «یا جبرئیل وانت منا». آنگه جبرئیل بازگشت و در آسمان ها می نازید و فخر می کرد، و می گفت:« من مثلی ؟ وانا فی السماء طاووس الملائکه و فی الارض من اهل بیت محمد». یعنی چون من کیست؟ که در آسمان ها رئیس فرشتگانم و در زمین اهل بیت محمد خاتم پیغامبرانم» (گروه علوم قرآنى مؤسسه امام، ۱۳۹۵)

با این همه نباید فراموش کرد، که میبدی نیز، گاهی از سر غفلت و یا قرار گرفتن در تور نامرئی توطئه گران و فضیلت زدایان و بدعت گستران، به راهی می رود که بسیاری از محدثان، مفسران و مورخان در انکار، یا تردید، یا تشریک در فضایل رفته اند.

درمطالعه زندگانی ائمه به ویژه علی( ع) توجه به این نکته، بسیار رهگشا تواند بود. بسیاری از کسان که عنوان محدث،مفسرویا مورخ را داشتند، با تهدید و یا تطمیع از سر ترس و یا سرسپردگی های پلید دنیوی، از یک سو به انکار ارزش ها و والائی های علی( ع) و فرزندانش می پرداختند و اگرگسترش فضیلت وعظمت جایگاه، افکاررا برنمی تابید،از دیگر سو به تردید در آن می نگریستند وچون این را نیز میسر نمی دیدند سعی می کردند به گونه ای، دیگران را نیز در آن وادی درآورند، تا آنان نیز، از این«نمد کلاهی داشته باشند». میبدی در تفسیر آیه ۵۵ سوره مائده، که منکران فضایل علی( ع) با تمسک به واژه های جمع (آمنو)،( یقیمون)،( یوتون)و(راکعون)به انکار نزول آن درباره علی( ع) پرداخته اند و بعد از نقل شان نزول، درجواب از این اشکال می گوید.

«و براین وجه آیت از روی لفظ اگر چه عام است، از روی معنی خاص است که مومنان را بر عموم گفت و علی بدان مخصوص است». (رکنی،۱۳۷۲: ۶۹)

۲۵۰۰۰ تومان – خرید
royalit

محصولات مرتبط
s

مبانی نظری رضایت از زندگی ...


15000 تومان 0 ۷ اردیبهشت ۱۳۹۸
s

مبانی نظری آموزه های دینی ...


17000 تومان 0 ۲۱ تیر ۱۳۹۷
s

مبانی نظری بررسی مسکن مهر ...


20000 تومان 0 ۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۸
s

مبانی نظری کیفیت زندگی (پیشینه ...


20500 تومان 1 ۵ مهر ۱۳۹۷

دیدگاه ها

- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -